News

Zijn we een haar beter dan Judas?


‘Judas’ heet het stuk dat ik ga bezoeken, een productie van ITA. ‘Judas’ – zo’n titel laat zich gelden. In de dagen voor ik het ga zien, neemt hij mijn gedachten in beslag. Dertig zilverlingen kreeg Judas voor het verraad van Jezus, voor dertig zilverlingen verkocht hij een mensenleven. Dankzij zijn geldzucht hebben wij al die schitterende afbeeldingen van de Judaskus – en de mooiste is van Giotto, uit de veertiende eeuw. Ga naar Padua, daar kun je ’m gaan zien, in de Cappella degli Scrovegni. Het was altijd een kus op de wang, maar Giotto suggereert liefde, hartstocht zelfs: zijn Judas staart Jezus in de ogen en kust hem op de mond, hij omhelst hem alsof hij hem beschermt in de plooien van zijn luxueuze gele mantel.

Met dank aan de Judaskus laat de Bijbel zich weer eens kennen als een literair meesterwerk. Need wat is dat een prachtig aspect. Je hebt dat grote verraad dat de zoon van God en de redder van de mensheid zal leiden naar de marteldood én je hebt de verrader die hem aanwijst met een liefkozing die we reserveren voor intimiteit: „en die hem verried, had hun een teeken gegeven, zeggende: Dien ik zal kussen, die is het: grijp hem”. (Matth. 26:48). Verraad en liefde geserveerd in één cocktail – dat is acute literaire horror van de bovenste plank, des te gruwelijker in het besef dat het uitgerekend Judas is die Jezus de láátste kus van zijn leven geeft.

Giotto’s fresco van de Judaskus, in de Scrovegni kapel in Padua.
Foto ANP / Hemis Inventive and Journey Imagery

Judas verkocht niet alleen een mensenleven, hij deed ook zijn idealen van de hand. Dertig zilverlingen in ruil voor integriteit – denk erover en de oorlog in Oekraïne klopt aan. Dertig zilverlingen. Wij het gasoline, Poetin het geld. Dertig zilverlingen. Wij onze rust, Poetin zijn oorlog. Dertig zilverlingen. Wij veilig, Oekraïne kapot. Zijn we een haar beter dan Judas? Ik vrees het ergste en ben steeds benieuwder naar het toneelstuk. Wat doet dat met het verraad van Judas?


Lees hier de recensie van ‘Judas’: Vooral veel woede en kwelling in deze eenkleurige ‘Judas’

Acteur Hans Kesting is een Judas zonder weerga. Groot, gespierd, gekweld. Zijn spel is een reservering bij de schouwburg waard. De zilverlingen heten hier zilverstukken, dat is jammer (ik vind zilverling zo mooi en dromerig), maar geen probleem. Wel een probleem is hoe het stuk omspringt met Judas’ verraad. Dat wordt omgebogen tot absolute gehoorzaamheid aan Jezus, die hem hier beveelt hem te verraden. Immers, doet hij dat niet dan wordt de profetie niet bewaarheid en dondert het hele toekomstige christendom in elkaar. Dat staat nog te bezien, dat weet je niet. Maar los daarvan, hier wordt een sterk verhaal aangelengd tot zwak geval. Judas was een gevallen engel die zijn ziel in de waagschaal stelt. In dit stuk wordt hij gereduceerd tot iemand die zich opoffert door het verder te doen met een slecht imago. En de strekking is nu: Judas was eigenlijk een wijs man.

Juist in troebele tijden kan kunst helpen om het leven te duiden. Giotto’s Judas smijt ons de feiten in het gezicht. De Judas van ITA doet er een roze strik omheen. Dat helpt niet.



Supply hyperlink

Leave a Reply

Your email address will not be published.

close